“Tạo nghiệp sẽ bị quả báo”

Đó là lời nói sau cùng tại tòa án của ông Trần Vĩnh Tuyến (sinh năm 1965) nguyên là Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân TPHCM nhiệm kỳ 2016 – 2021.

Cựu Phó Chủ tịch TP lãnh án 6 năm tù

SAGRI là doanh nghiệp 100% vốn nhà nước, do Ủy ban nhân dân TPHCM làm chủ, 

Năm 1993 UB TP giao khu đất thuộc sở hữu Nhà nước rộng 36.676,10ha tại khu phố 4, phường Phước Long B, quận 9 (nay là TP.Thủ Đức), cho Tổng công ty Nông nghiệp Sài Gòn TNHH một thành viên (SAGRI) để nuôi heo. Việc này gây thiệt hại cho nhà nước hơn 348,7 tỉ đồng (tại thời điểm các bị cáo phạm tội –

Năm 2008, UB chấp thuận cho SAGRI chuyển mục đích sử dụng của 9 cơ sở nhà đất, trong đó có khu đất trên.

Ngày 31-10-2008, SAGRI ký hợp đồng với Tổng công ty Phong Phú để hợp tác kinh doanh đầu tư dự án nhà ở trên khu đất này.

năm 2011 SAGRI nộp tiền chuyển mục đích sử dụng đất và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.

Ngày 20-8-2014, ông Lê Tấn Hùng, chủ tịch hội đồng thành viên SAGRI, chủ trương hợp tác với Tổng công ty Phong Phú thực hiện khu nhà ở tại phường Phước Long B, quận 9.

Năm 2015, UB TP yêu cầu SAGRI thoái hết vốn đã đầu tư tại dự án không đúng ngành nghề kinh doanh, gồm cả dự án trên.

Tuy nhiên Lê Tấn Hùng đã không làm đúng ý kiến của UB mà chuyển nhượng dự án trên cho Tổng công ty Phong Phú trái quy định pháp luật. 

Trần Vĩnh Tuyến, Trần Trọng Tuấn (giám đốc Sở Xây dựng) và các bị cáo tại Văn phòng UB TP, Sở ngành liên quan, với vị trí, vai trò của mình, khi nhận được hồ sơ xin chuyển nhượng dự án từ SAGRI, những người này đã tư vấn, chấp thuận chuyển nhượng, làm ngược các quy định về quản lý tài sản nhà nước, tạo điều kiện cho Lê Tấn Hùng ký kết hợp đồng, chuyển nhượng dự án cho Tổng công ty Phong Phú, gây thiệt hại đặc biệt lớn cho nhà nước.

Có cẩn trọng nhưng “chưa làm hết trách nhiệm”

Trong việc chuyển nhượng dự án trên, ông Trần Vĩnh Tuyến trình bày ban đầu đã từ chối ký. 5 ngày sau, kiểm tra lại, ông thấy không có lý do gì để không ký. Bởi việc chuyển nhượng này sẽ theo luật doanh nghiệp, luật kinh doanh bất động sản, riêng phần vốn không nằm trong chi phối này.

“Sau khi ban hành Quyết định cho chuyển nhượng, SAGRI mới thoái vốn. Nếu làm hết trách nhiệm, kiểm tra đốc thúc các sở ngành hướng dẫn SAGRI thoái vốn đúng quy định thì hôm nay không đứng đây”, ông Tuyến khai và thừa nhận: “Nếu bị cáo không ký Quyết định 6077 thì dự án không được chuyển nhượng. Bị cáo thấy mình có thiếu sót, chưa làm hết trách nhiệm”!!!

Giải thích thêm, Trần Vĩnh Tuyến khai lúc ký Quyết định 6077, TP chỉ có 2 phó chủ tịch và ông đang phụ trách hai mảng. Nếu yêu cầu lãnh đạo phải đọc hết hồ sơ dự án rồi ký các quyết định liên quan thì “Bị cáo xin nhận thiếu sót vì không thể đọc nổi. Bị cáo chỉ làm việc theo nguyên tắc là các cơ quan tham mưu trình, thống nhất toàn bộ hết thì sẽ xem xét, thứ 2 là văn phòng thẩm định, thứ 3 là kiểm tra đột xuất. Đối với dự án này bị cáo tuân thủ 2 điều: đó là các ngành có ý kiến rồi; trong Quyết định 6077 có ghi, sau khi có quyết định, các sở ngành hướng dẫn SAGRI thực hiện tiếp các bước theo quy định. Bị cáo thấy rằng mình thiếu trách nhiệm”!

Khi được Tòa án hỏi, động cơ ký Quyết định 6077 có phải là nể nang Lê Tấn Hùng là em trai nguyên Bí thư Thành ủy TP.HCM Lê Thanh Hải hay không? Ông Trần Vĩnh Tuyến khẳng định hoàn toàn đúng. Nhưng ông trình bày: “Có sự nể nang. Nhưng đây là vấn đề đạo đức, bởi không ai không nể nang người tiền nhiệm hết. Nhưng không bao giờ có chuyện vì nể nang, biết sai mà vẫn ký. Đó là sự ngu dốt chứ không phải là nể nang. Đối với bất cứ hồ sơ nào của ông Hùng, đều có sự tôn trọng với anh Hải”. 

Nếu không ký quyết định, người khác sẽ hiểu sai là ông Tuyến gây khó dễ.

Tội phạm hoàn thành khi các bên ký chuyển nhượng dự án và khi Sở TN-MT, Văn phòng đăng ký đất đai đã sang tên quyền sử dụng đất từ SAGRI cho Tổng công ty Phong Phú, vào ngày 9.5.2018.

Về thiệt hại trong vụ án, tại thời điểm Lê Tấn Hùng và các bị cáo phạm tội, giá trị quyền sử dụng đất là hơn 348,7 tỉ đồng. Trong khi, cáo trạng xác định thiệt hại hơn 672 tỉ đồng, 

“Liên minh làm tiền” người lao động

Một số công nhân công ty Công Ty TNHH Uchiyama Việt Nam nằm trong Khu công nghiệp VSIP I (TP Thuận An, tỉnh Bình Dương) phản ánh việc bị trừ lương vào phí xét nghiệm Covid-19 cao, có người lên tới 4,5 triệu đồng.

Trước đó, tháng 11.2021, một số công nhân tại công ty nói trên test nhanh phát giác dương tính với SARS-CoV-2. Sau đó, công ty yêu cầu lấy mẫu xét nghiệm PCR của một đơn vị y tế tư nhân liên kết và cho biết chi phí xét nghiệm sẽ được trừ vào tiền lương. Đến tháng 12, khi nhận lương, công nhân tá hỏa thấy bị trừ một khoản tiền lớn.

Có người bị trừ 1,9 triệu đồng (tương đương với 1 lần lấy mẫu xét nghiệm PCR), có người bị trừ 4,5 triệu đồng (3 lần xét nghiệm PCR). Theo danh sách, có 57 lao động bị trừ tổng số 152,9 triệu đồng. Bị trừ lương, công nhân phản đối vì cho rằng giá phí xét nghiệm cao và đổ lỗi cho doanh nghiệp.

Các công nhân phản ánh, lương tháng 11/2021 của họ bị trừ phí xét nghiệm Covid-19 từ 1,3 triệu đồng tới 1,9 triệu đồng/lần. Có công nhân bị trừ 2 lần, thậm chí có người bị trừ 3 lần với 4,5 triệu đồng.

Chị H.T.T. (công nhân sản xuất của công ty) kể, khi chị vào làm việc, phía công ty yêu cầu phải xét nghiệm Covid-19 bằng phương pháp RT-PCR. Đến đầu tháng 12, chị làm xét nghiệm 3 lần và công ty cũng thông báo trừ phí xét nghiệm vào lương của công nhân.

Đáng nói, khi nhận bảng lương, chị T. «sốc» khi số tiền phí xét nghiệm bị trừ lên đến 4,5 triệu đồng, gần hết tiền lương tháng của chị.

“Tôi nói với công ty là muốn ra bên ngoài test cho rẻ, chỉ khoảng 700.000 đồng, nhưng công ty bảo phải test chỗ phòng khám này”, anh T. kể.

Anh T. (ngụ ở TP Thuận An) là công nhân của công ty trên kể khi nhận lương hôm 10/12, anh chỉ được công ty chuyển khoản hơn 1 triệu đồng. Dù bị Covid-19 phải nghỉ nhiều ngày, nhưng anh khá bất ngờ khi tiền test Covid-19 bị trừ vào lương.

“Lúc tôi biết mình dương tính, công ty chỉ thông báo là phải test RT-PCR của Phòng khám Đa khoa An Thuận (TP Thuận An) với giá lần 1 vào ngày 29/10 là 1,9 triệu đồng, lần 2 vào ngày 12/11 là 1,5 triệu đồng.

Tôi nói với công ty là muốn ra bên ngoài test cho rẻ, chỉ khoảng 700.000 đồng, nhưng công ty bảo phải test chỗ phòng khám này. Lúc đó, tôi nghĩ rằng công ty hỗ trợ nên không có ý kiến gì”, anh chia sẻ.

Còn anh H. cho biết, anh xét nghiệm 2 lần, bị trừ đến 3,2 triệu đồng phí xét nghiệm vào lương. Anh quá bức xúc nên đã nghỉ việc tại công ty.

Theo bác sĩ Huỳnh Minh Chín (Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Bình Dương, kiêm giám đốc Trung tâm Y tế thị xã Tân Uyên), giá xét nghiệm RT-PCR mà trung tâm y tế thu chỉ là 450.000 đồng/lần. Còn các mẫu xét nghiệm do các phòng khám tư nhân gửi về Trung tâm Y tế thị xã Tân Uyên đối với trường hợp test nhanh phát hiện F0 thì trung tâm không thu phí.

Sở Y tế Bình Dương đã quy định giá xét nghiệm. Trong đó, có nêu giá xét nghiệm RT-PCR mẫu đơn không vượt quá 518.400 đồng/xét nghiệm.

Theo danh sách thì có 57 lao động bị trừ tất cả là 152 triệu đồng.

Phía công ty phân bua

Một doanh nghiệp ở TP. Thuận An cho biết trong 3 tháng,  họ phải chi hơn 40 tỷ đồng để trả phí xét nghiệm.

Hiện nay, hầu hết doanh nghiệp đều tự lo việc phòng dịch, do đó những nơi không đủ khả năng buộc phải để người lao động chịu một phần chi phí.

Phía công ty Uchi cũng cho biết, trước đó thực hiện “3 tại chỗ” (sản xuất, cách ly, ăn nghỉ tại chỗ), mặc dù lỗ nhưng để duy trì họ đã chi rất nhiều tiền để lo ăn uống, phí xét nghiệm miễn phí cho công nhân. 

Trước đó công ty có thỏa thuận nếu người lao động lây COVID-19 trong nhà máy sẽ được miễn phí toàn bộ tiền xét nghiệm bằng RT-PCR. Nếu lây từ bên ngoài công ty thì tự trả phí xét nghiệm.

Trong tháng 11, có 87 công nhân phải tự trả tiền xét nghiệm COVID-19 do lây từ bên ngoài và công ty đã trừ tổng số tiền hơn 220 triệu đồng.

Doanh nghiệp cũng cho biết người lao động được đề nghị xét nghiệm tại một cơ sở y tế theo chỉ định. Đó là theo quy định của ngành có thẩm quyền nhằm thực hiện các biện pháp chống dịch, giải quyết khi có bệnh nhân F0. Về giá dịch vụ xét nghiệm PCR, do cơ sở y tế quyết định dựa trên số mẫu 1 người hay gộp mấy người.

Lời ru buồn nơi đại ngàn Mường Lát

Mặc dù có hẳn kế hoạch để giảm nạn tảo hôn nhưng tình trạng này vẫn nhức nhối trong cộng đồng dân tộc thiểu số ở tỉnh Thanh Hóa, đặc biệt là người Mông ở huyện biên giới Mường Lát

Đây là huyện vùng biên giới giáp Lào và xa xôi nhất của tỉnh Thanh Hóa. Nhắc đến nơi này, nhiều người sẽ nhớ ngay tới vùng đất hoang sơ hiện lên qua những vần thơ bi tráng trong bài thơ «Tây Tiến» oai hùng của nhà thơ Quang Dũng, sáng tác vào những năm kháng chiến chống Pháp.

Ngày nay, huyện biên giới Mường Lát đã thay đổi rất nhiều. Thế nhưng, nạn tảo hôn vẫn âm ỉ tồn tại từ năm này qua năm khác trên rẻo cao, nơi sinh sống chủ yếu của người Mông.

Bản Ón của xã Tam Chung, cách huyện lỵ Mường Lát khoảng 25 km, giáp nước Lào và huyện Vân Hồ của tỉnh Sơn La. Từ trung tâm xã, đường tới bản tuy không dài nhưng có tới 10 km khó đi với nhiều khúc cua “mướt mồ hôi”. Sau nhiều giờ đi xe máy, vượt qua những đoạn đường nhão nhoẹt, trơn trượt, chúng tôi cũng tới được bản Ón.

Những ngày này mưa rả rích khiến bản Ón càng trở nên tĩnh lặng, buồn tê tái giữa đại ngàn xanh thẳm. Bản Mông có 115 gia đình sống rải rác trên các triền núi, cuộc sống vẫn phụ thuộc nhiều vào nương rẫy. Đến với bản, không khó để gặp những bà mẹ trẻ đang địu con trên lưng ngồi trước hiên hay lấp ló trong các ngôi nhà. Thoạt nhìn, cứ tưởng chị đang bồng em thay cha mẹ vắng nhà, nhưng kỳ thực, đó là những bà mẹ nhỏ mới 15-16 tuổi, thậm chí 13-14 tuổi nhưng đã làm vợ, làm mẹ.

Vợ chồng Giàng A L. và Vàng Thị S. (ngụ khu Ón 2) năm nay mới 16 tuổi. Năm 2020, L. và S. nên duyên vợ chồng. Hiện cặp vợ chồng nhỏ này đã có với nhau một đứa con hơn 2 tháng. Do lấy nhau khi chưa đủ tuổi nên vợ chồng Vàng A L. hiện chưa đăng ký kết hôn, đứa con vẫn chưa được khai sinh. Đáng nói, cặp vợ chồng tảo hôn này lại là con của ông Giàng A Chìa, hiện là phó trưởng bản Ón.

Nhìn khuôn mặt trẻ thơ, ánh mắt hồn nhiên, đượm buồn của người mẹ trẻ mà thấy nhói lòng. S. nói quen chồng trong một lần chồng về thăm quê (nhà S. ở huyện Vân Hồ, tỉnh Sơn La), rồi được hai bên gia đình đồng ý cho về ở với nhau.

“Hồi đó, em mới học xong lớp 9. Sau khi lập gia đình, chồng em ra thị trấn tìm việc. Còn em ở nhà trông con và giúp mẹ việc vặt trong nhà thôi, chứ em chưa biết làm gì cả” – Vàng Thị S. líu ríu nói.

Bà Phàn Thị N., mẹ của Vàng Thị S., thừa nhận bà ngày trước lấy chồng cũng tảo hôn. Bởi thế, năm nay mới 38 tuổi nhưng bà đã có 4 cháu nội, 1 cháu ngoại, thậm chí có đứa cháu năm nay đã học lớp 3. “Đồng bào mình lâu nay vẫn vậy mà, chúng nó thích nhau, đến với nhau, mình cấm thế nào được. Nếu ngăn cấm quá lại sợ chúng nó làm chuyện dại dột, nên cũng phải chấp nhận thôi, dù biết cho con lập gia đình sớm là không đúng pháp luật” – bà N. nói.

Cách đấy không xa, cũng tại bản Ón, Giàng A D., Giàng A B., Giàng A T. cũng lập gia đình khi mới 16-17 tuổi. Có người lấy vợ cùng tuổi, có người vợ kém hơn chồng 2-3 tuổi. Hầu hết những trường hợp này, trưởng bản Giàng A Chống đều biết nhưng khi hỏi chuyện, ông cứ muốn tránh đi, bởi ông biết người dân ở đây còn nặng phong tục, khó có thể xóa bỏ trong ngày một ngày hai.

“Từ năm 2016 đến nay, trong bản có khoảng 20 trường hợp tảo hôn. Riêng năm 2021 có 5 trường hợp. Việc này một phần do cha mẹ không quyết liệt, phần vì phong tục, phần vì các cháu khi bị cấm đoán thường nghĩ chuyện dại dột. Cách đây 2 năm, tại khu Ón 3 có một trường hợp bị cha mẹ không cho cưới nên cháu gái 15 tuổi đã vào rừng ăn lá ngón, lúc đưa tới bệnh viện thì không kịp cứu” – trưởng bản Giàng A Chống nêu thực trạng.

Nhiều hệ lụy

Người dân tộc thiểu số ở tỉnh Thanh Hóa có cả ngàn cặp tảo hôn; trong đó có 86 cặp hôn nhân cận huyết thống, tập trung chủ yếu ở các huyện Mường Lát, Quan Hóa, Quan Sơn. Đồng bào Mông là đông nhất.

Trên thực tế, con số tảo hôn cao nhiều, những cặp vợ chồng tảo hôn thường giấu, không báo với địa phương. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn tới vấn nạn này nhưng gốc rễ là do đời sống khó khăn, giao thông chia cắt nên ít được tiếp cận tin tức bên ngoài, dẫn tới tư tưởng, suy nghĩ bị bó hẹp. Phong tục ma chay, cưới hỏi lạc hậu còn tồn tại và ăn sâu trong tiềm thức của người dân, khó xóa bỏ ngay được.

Tục bắt vợ của người Mông là một nét văn hóa độc đáo nhưng kéo theo nhiều hệ lụy, mà điển hình nhất là nạn tảo hôn. Ngày nay, hầu hết trẻ em người Mông đều được đến trường nhưng bị ảnh hưởng rất lớn từ công nghệ; các em dùng điện thoại kết bạn, yêu đương sớm, trong khi cha mẹ không quán xuyến được. Tảo hôn khiến tương lai của các em gặp nhiều khó khăn, đói nghèo, thất học… Từ đó, để lại nhiều hệ lụy không chỉ cho gia đình mà toàn xã hội.

San Hà (tổng hợp)

Tin tức khác...