Thứ trưởng Bộ Ngoại giao VN bị bắt

Ông Tô Anh Dũng, 58 tuổi, Thứ trưởng Ngoại giao, bị bắt với cáo buộc nhận hối lộ khi thực hiện các “chuyến bay giải cứu” công dân VN ở ngoại quốc về nước, lúc cao điểm Covid.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao trong “chuyến bay giải cứu”

Vụ án hình sự liên quan đến việc Cục Lãnh sự xét duyệt, cấp phép cho các công ty đưa công dân Việt Nam từ nước ngoài về nước bằng đường hàng không, trong thời gian các chuyến bay quốc tế thường lệ bị dừng để phòng chống dịch COVID-19.

Ngoài cán bộ ngành ngoại giao nhận hối lộ để xét duyệt danh sách đưa công dân về nước, còn có cả cán bộ công tác trong ngành y tế và xuất nhập cảnh thuộc Bộ Công an.

Bị bắt cùng tội danh có ông Vũ Anh Tuấn (43 tuổi, cựu cán bộ Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an) và ông Phạm Trung Kiên (41 tuổi, chuyên viên Vụ Trang thiết bị và Công trình y tế, Bộ Y tế), từng có thời gian làm Thư ký cho Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên khi ông này làm trưởng ban Bộ phận thường trực đặc biệt của Bộ Y tế để hỗ trợ chống dịch COVID-19 tỉnh Bắc Ninh.

Đây là diễn biến mới nhất trong quá trình điều tra mở rộng vụ án “đưa, nhận hối lộ” xảy ra tại Cục Lãnh sự, Bộ Ngoại giao, Hà Nội và các tỉnh, thành phố.

Trước đó, 5 người liên quan đã lần lượt bị bắt giữ. Trong đó có 4 lãnh đạo, cán bộ thuộc Cục Lãnh sự (Bộ Ngoại giao) gồm: Nguyễn Thị Hương Lan, Cục trưởng Cục Lãnh sự; Đỗ Hoàng Tùng, Phó cục trưởng Cục Lãnh sự; Lê Tuấn Anh, Chánh Văn phòng Cục Lãnh sự; Lưu Tuấn Dũng, Phó phòng Bảo hộ công dân, Cục Lãnh sự và Hoàng Diệu Mơ, Tổng Giám đốc Công ty TNHH thương mại du lịch và dịch vụ hàng không An Bình.

Ông Tô Anh Dũng (sinh năm 1964 tại Nam Định), bắt đầu sự nghiệp ngoại giao từ năm 1991 khi làm việc tại Vụ Đông Nam Á – Nam Á – Nam Thái Bình Dương, gần 30 năm, trải qua nhiều vị trí khác nhau liên quan đến các lĩnh vực hội nhập quốc tế, ngoại giao song phương và đa phương… giữ nhiều chức vụ quan trọng ở bộ này như Chánh văn phòng Bộ Ngoại giao, Đại sứ Việt Nam tại Canada… Trước đó, ông Dũng từng kinh qua các vị trí trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao, Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ của Bộ Ngoại giao.và đến ngày 8/3/2019 được bổ nhiệm là Thứ trưởng Bộ Ngoại giao. Sau đó kiêm giữ chức Chủ nhiệm Ủy ban Công tác về các tổ chức phi chính phủ nước ngoài. Trước đó, ông Dũng là trợ lý Bộ trưởng Bộ Ngoại giao kiêm Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ. 

Tháng 1-2022, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Tô Anh Dũng được chỉ định làm Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản kiêm nhiệm Cộng hòa Quần đảo Marshall. Tuy nhiên, ông Dũng chưa chính thức tiếp nhận vị trí này.

Trước đó, ngày 27/1, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an đã khởi tố vụ án “nhận hối lộ” xảy ra tại Cục Lãnh sự, Bộ Ngoại giao khi cấp phép cho các công ty thực hiện chuyến bay đưa công dân Việt Nam từ nước ngoài về nước. 

Thứ trưởng Tô Anh Dũng phụ trách một số lĩnh vực của Bộ Ngoại giao, trong đó có mảng lãnh sự.

Trong đợt dịch COVID-19, việc bảo hộ công dân Việt Nam ở nước ngoài, đưa đón về Việt Nam được điều hành bởi Ban chỉ đạo gồm 5 bộ, trong đó Bộ Ngoại giao là cơ quan thường trực. Thứ trưởng Tô Anh Dũng là ủy viên Ban chỉ đạo làm đầu mối của cơ quan thường trực.

Các hoạt động trong vụ án này được cho là rất tinh vi, số người tham gia đông, phạm vi rộng cả trong và ngoài nước, gồm một số cơ quan, ban ngành của cả Trung ương và địa phương.

Đặc biệt, vụ án xảy ra trong một thời gian dài. Các nghi can đối phó rất quyết liệt khiến cơ quan điều tra tốn nhiều thời gian trong việc điều tra, xác minh.

Từ năm 2020 đến nay, Việt Nam đã tổ chức hơn 1.000 chuyến bay và đưa 240.000 công dân Việt Nam từ 60 quốc gia, vùng lãnh thổ về nước.

Từ khi Covid-19 bùng phát, trong năm 2021, Cục Lãnh sự tổ chức 173 chuyến bay, đưa hơn 50.000 công dân thuộc diện ưu tiên về nước; cách ly tập trung tại các cơ sở do quân đội quản lý.

Bên cạnh đó, Bộ Ngoại giao phối hợp với bộ, ngành, đặc biệt thành viên Tổ công tác 5 bộ để tổ chức hơn 400 chuyến bay đưa về nước hơn 70.000 người, cách ly tại cơ sở dân sự theo hình thức tự nguyện trả phí. Tổng số chuyến bay về nước trong năm 2021 là gần 600 chuyến và đưa khoảng 120.000 người về nước.

Khi các chuyến bay được mở, nhiều người dân đã phải mua vé rất đắt và thủ tục hết sức rườm rà, phức tạp!

Thủ đoạn tham nhũng của lãnh đạo một doanh nghiệp nhà nước

Dùng nhiều thủ đoạn “bùa phép” hồ sơ dự án trồng cây cao su, nguyên lãnh đạo Công ty Tài chính Cao su Việt Nam (RFC) thuộc Tập đoàn Công nghiệp cao su VN, cùng cháu ruột tham ô hàng chục tỉ đồng.

Phan Minh Anh Ngọc (71 tuổi, nguyên Tổng Giám đốc RFC), tổng hợp 22 năm tù trong các bản án hình sự khác về tội vi phạm quy định cho vay…, phải chịu án tù chung thân. Phan Long Hải Âu (nguyên trưởng phòng giao dịch số 3 RFC, Tổng Giám Công ty Minh Hằng) lĩnh 20 năm tù, Nguyễn Anh Tuấn (nguyên Phó Tổng Giám đốc Công ty Minh Hằng 12 năm tù, cùng bị buộc tội “Tham ô tài sản”. 

Bốn bị cáo còn lại trong vụ án có mức án từ 5 năm đến 7 năm tù cùng tội.

Liên quan vụ án, 4 người khác từng là cán bộ, nhân viên RFC bị bị phạt 5-7 năm tù tội “Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của tổ chức tín dụng”.

RFC là doanh nghiệp công, 100% vốn nhà nước.

Công ty có chức năng nhận tiền gửi, phát hành kỳ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi và các giấy tờ có giá để huy động vốn.

Vụ án Công ty Minh Hằng

Phan Long Hải Âu khi còn là Trưởng Phòng giao dịch số 3 RFC đã cùng nhiều người góp vốn vào Công ty Minh Hằng và giữ chức Tổng giám đốc. 

Tỉnh Đăk Lăk cho phép doanh nghiệp này được trồng thí điểm 100 ha cao su trên tổng diện tích 983 ha đất được thuê. Với hạn mức này Công ty Minh Hằng được vay vốn của RFC tối đa 8,4 tỷ đồng.

Tuy nhiên, Phan Long Hải Âu đã bàn bạc với Phan Minh Anh Ngọc sử dụng pháp nhân Công ty Minh Hằng, nâng khống hạn mức trồng cao su lên 780 ha để xin ông Ngọc duyệt cho vay 65 tỉ đồng. 

Vì thế, Phan Long Hải Âu bổ nhiệm Nguyễn Anh Tuấn (bạn Âu) làm Phó tổng giám đốc Công ty Minh Hằng. Âu trực tiếp tạo lập hồ sơ cũng như chỉ đạo Tuấn lập khống hồ sơ, phương án kinh doanh để vay tiền của RFC. Ông Ngọc đã duyệt cho Công ty Minh Hằng vay hơn 58 tỷ đồng thông qua 16 khế ước. Trong đó, Âu sử dụng hơn 11,7 tỷ đồng vào việc trồng trọt cao su, còn lại 46,6 tỷ bỏ túi cá nhân, chia cho Ngọc 7,3 tỷ đồng. 

Các cán bộ, nhân viên tín dụng của RFC biết hồ sơ vay của Âu không đủ điều kiện nhưng vẫn ký trình cấp trên phê duyệt.

Phan Minh Anh Ngọc đóng vai trò quyết định việc RFC cho Công ty Minh Hằng vay tiền.

Việc này khiến RFC thiệt hại tổng cộng hơn 102,6 tỉ đồng. Qua đó, Phan Minh Anh Ngọc cùng cháu ruột chiếm đoạt gần 47 tỉ đồng.

Từ đó, tòa buộc ông Ngọc bồi thường 33 tỷ đồng, Âu 38 tỷ đồng cho RFC.

Vụ án Công ty Hưng Thịnh

Bên cạnh đó, từ năm 2009-2011, ông Phan Minh Anh Ngọc đã ký mua 4 triệu cổ phần tăng vốn điều lệ của Công ty cổ phần thép Hưng Thịnh, 623.000 cổ phiếu của Công ty Chương Dương. Không chỉ vậy, ông Ngọc duyệt ký 3 hợp đồng mua bán chứng khoán có kỳ hạn cho Công ty Kiến Quân, Tô Đình Chiến gây thiệt hại 83,7 tỉ đồng.

Ngoài ra, ông Ngọc ký hợp đồng vay và ký duyệt chi tiền cho Công ty Hưng Thịnh mà không xem xét khả năng tài chính, không kiểm tra các hợp đồng cho vay. Việc này khiến công ty mất 59 tỉ đồng.

Trong vụ án này, ông Ngọc biết rõ quy định RFC không có chức năng mua bán trái phiếu nhưng vẫn chỉ đạo cấp dưới lập hồ sơ và ký duyệt mua cổ phần cổ phiếu gây thiệt hại cho công ty.

Ông Ngọc ký «chồng» hợp đồng này lên hợp đồng kia, cho vay vô tội vạ, chỉ hỏi cấp dưới chứ không trực tiếp kiểm tra những hợp đồng ký với Công ty Hưng Thịnh. Trong khi, hai bên chưa đáo hạn hợp đồng cũ thì đã tiếp tục ký hợp đồng cho vay mới.

Các bị cáo phải bồi thường số tiền bị mất và lãi tính đến ngày khởi tố vụ án là 204 tỉ đồng.

Vụ án “lợi dụng chức vụ” ở Tổng công ty Tín Nghĩa

Tổng Công ty Tín Nghĩa là một trong ba tổng công ty lớn ở Đồng Nai với doanh thu hằng năm trên 10.000 tỉ đồng.

Tiền thân của Tổng Công ty này là Công ty dịch vụ sản xuất kinh doanh tổng hợp Đồng Nai, được thành lập từ năm 1989 do Tỉnh ủy Đồng Nai quản lý, ông Quách Văn Đức giu+~ Tổng Giám đốc, chủ tịch HĐQT nhiều năm. Các thành viên HĐQT do một số người có chức trách tại Tỉnh ủy Đồng Nai điều hành, giám sát…

Công ty cổ phần đầu tư Nhơn Trạch do ông Quách Văn Đức làm đại diện pháp luật. Doanh nghiệp này có ngành nghề kinh doanh chính là bất động sản. Đây là một trong những doanh nghiệp thuộc Tổng Công ty Tín Nghĩa.

Năm 2010, Tỉnh ủy Đồng Nai chuyển sang hoạt động theo kiểu  công ty mẹ, công ty con.

Đến năm 2016, Tổng Công ty Tín Nghĩa được cổ phần hóa, trong đó Nhà nước nắm giữ 50% vốn, 50% vốn còn lại do các cổ đông khác nắm giữ.

Tổng Công ty Tín Nghĩa có 11 công ty con, 2 đơn vị trực thuộc và 5 công ty liên doanh liên kết. Lĩnh vực kinh doanh chính gồm: Hạ tầng khu công nghiệp; xăng dầu; chế biến và xuất, nhập khẩu nông sản; dịch vụ kho, cảng, logistics; xây dựng và kinh doanh địa ốc; dịch vụ thương mại.

Tín Nghĩa được bình chọn nằm trong Top 500 doanh nghiệp lớn nhất của Việt Nam với nhiều hoạt động: kinh doanh hạ tầng khu công nghiệp, kinh doanh xăng dầu, nhớt, khí đốt; kinh doanh dịch vụ kho, cảng.

Năm 2004, Chủ tịch tỉnh Đồng Nai giới thiệu Công ty Tín Nghĩa và Công ty Cao su Đồng Nai đầu tư KDC Long Tân – Phú Thạnh.

Ban đầu, dự án rộng khoảng 500 ha và theo Luật Đất đai, phải đấu giá chủ quyền đất. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Đồng Nai lại giao đất cho Công ty Nhơn Trạch mà không qua đấu giá.

Công ty Nhơn Trạch nộp các loại tiền đất với giá 800.000 đồng/m2 theo bảng giá năm 2007, do tỉnh Đồng Nai ban hành.

Thanh tra cho rằng giá này chưa sát với giá thực tế thị trường yêu cầu tỉnh Đồng Nai xử lý trách nhiệm đối với những nơi vi phạm.

Ngoài ra, mức giá trên cũng không sát với giá mà huyện Nhơn Trạch đề nghị. Cụ thể, huyện Nhơn Trạch đề nghị giá 1,1 triệu đồng/m2, trong khi giá 800.000 đồng/m2 đã lỗ gần 160 tỉ đồng. Trách nhiệm này thuộc về Sở Tài chính và UB tỉnh Đồng Nai.

Tuy nhiên, vụ việc vẫn cứ bị “lắc lư” cho đến nay.

Nguồn gốc khu đất trên là đất công thuộc công ty cao su quản lý, nhưng đã bị giao qua sai pháp luật. Dự án này dính líu đến nhiều ngành, nhiều cán bộ tỉnh Đồng Nai và kéo dài qua các nhiệm kỳ.

Hiện nay, dự án đã đổi tên thành Đông Sài Gòn New City và chuyển nhượng cho một nhà đầu tư nước ngoài.

Công an chống buôn lậu đi buôn lậu

Một cựu cán bộ của PC03 Công an TP đã thành lập 47 pháp nhân, nhập cảng 1.282 container hàng hóa cũ có trị giá tính thuế trên 190 tỉ đồng.

Đây là vụ án được phát giác khi kiểm tra xác định có một nhóm buôn lậu hàng hóa đặc biệt lớn là thiết bị, máy móc cơ giới cũ từ Nhật Bản, Đài Loan (Trung Quốc) về tiêu thụ ở Việt Nam.

Liên quan vụ án buôn lậu là Hoàng Duy Tiến (cán bộ cảnh sát phụ trách chống buôn lậu thuộc Đội 7, Đội phụ trách tội phạm về chống buôn lậu, Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về kinh tế, tham nhũng và buôn lậu (PC03 – Công an TP) và đồng phạm thực hiện, đến nay 19 bị can đã bị khởi tố. Trong đó Tiến chủ mưu cùng với 4 đồng phạm tội buôn lậu. 

Ngày 24-5-2021, Công an TP phối hợp với Chi cục Hải quan cửa khẩu Cảng Sài Gòn Khu vực 1 kiểm tra phát giác 6 container hàng hóa là thiết bị, máy móc cơ giới cũ từ Nhật Bản, Đài Loan.

Làm việc với những người đi làm thủ tục thông quan, giao nhận lô hàng trên, cảnh sát xác định toàn bộ các doanh nghiệp đứng tên mở 6 tờ khai hải quan là Hoàng Duy Tiến.

Hoàng Duy Tiến đã thành lập ra 47 công ty để các đồng phạm đứng tên, làm thủ tục nhập khẩu 1.282 container hàng hóa là thiết bị máy móc cũ, với trị giá tính thuế hơn 192 tỉ đồng. Thực chất toàn bộ hàng hóa đều là nhập khẩu thuê cho người khác, không phải nhập về để dành cho  sản xuất như khai báo với cơ quan chức năng.

Giúp sức cho Tiến, ngoài 4 bị can đã khởi tố trước đó, còn 11 người là lãnh đạo, nhân viên của Công ty Giám định Đại Minh Việt đã nhận lệnh bị khởi tố, khám xét. 

Theo quy định, tuổi thiết bị cũ nhập khẩu không được quá 10 năm và hồ sơ nhập khẩu phải có chứng thư giám định. Có nghĩa là, nếu không có chứng thư giám định hàng hóa, thì không đủ điều kiện để được nhập khẩu.

Thế nhưng, các nhân viên tại Công ty Đại Minh Việt đã lập sẵn biên bản giám định trước khi tới giám định, hoàn thiện hồ sơ để các cấp quản lý như Dương Mạnh Linh, Trần Xuân Duận, Đinh Văn Hiên ký các chứng thư giám định, cung cấp 1.121 chứng thư giám định khống cho Hoàng Duy Tiến, để nhập khẩu 1254 container hàng máy móc, thiết bị đã qua sử dụng với tổng giá trị khai báo để tính thuế là 187 tỷ đồng. qua đó tiếp tay cho buôn lậu.

San Hà (tổng hợp)